با توجه به اهمیت منابع طبیعی در حفظ اکوسیستم طبیعی و بقای بشر، حفظ این منابع و جلوگیری از تخریب آنها ضروری خواهد بود. با توجه به اینکه دریاچه طالقان واقع در استان البرز زیستگاه گونه های گیاهی و جانوری است، این تحقیق، از یک طرف، با به کارگیری روش ارزش گذاری مشروط، به تعیین ارزش حفاظتی این دریاچه و اندازه گیری تمایل افراد به پرداخت می پردازد و از طرف دیگر، با استفاده از رهیافت سلسله مراتبی (AHP)، تمایز بین ارزش مصرفی و ارزش غیرمصرفی دریاچه را بررسی می کند. نتایج حاصل از پرسشنامه نشان داد که 68.8 درصد از بازدیدکنندگان حاضرند برای حفاظت از دریاچه مبلغی بپردازند. نتایج الگوی لاجیت نیز نشان داد که به ازای یک درصد افزایش در قیمت پیشنهادی، تمایل افراد به پرداخت به میزان 0.72 درصد کاهش یافته است. نتایج برآورد الگوی تمایل به پرداخت از روش انتخاب دوتایی نیز حداکثر تمایل افراد به پرداخت را به میزان 41400 ریال به ازای هر فرد در ماه برآورد کرده که، بر اساس رهیافت سلسله مراتبی (AHP)، میزان 3150 ریال از این مقدار ارزش مصرفی و 10350 ریال آن ارزش غیرمصرفی برای هر فرد در ماه محاسبه شده است. نتایج به دست آمده بیانگر تخصیص مقادیر بیشتر به ارزش مصرفی در مقابل ارزش غیرمصرفی دریاچه بوده است و این امر می تواند به تخلیه منابع طبیعی و زیست محیطی دریاچه منجر شود؛ از این رو، باید به دنبال سیاست هایی برای ایجاد تعادل بین کارکردهای مصرفی و غیرمصرفی در منطقه بود.

در بسیاری از دشت های استان همدان توزیع رایگان و پایین بودن آب بهای پرداختی توسط کشاورزان منجر به مصرف بی رویه آن در سطح مزارع شده است که این امر می تواند منجر به تهدید منابع آب موجود و توسعه پایدار کشاورزی منطقه شود. بدون تردید یکی از مهم ترین ابزارهای تخصیص بهینه ی منابع آب، ارزش گذاری اقتصادی این نهاده است که راهبرد توسعه ی بلندمدت کشور نیز بر آن تأکید دارد. در این راستا، هدف پژوهش حاضر، برآورد ارزش اقتصادی آب کشاورزی در مزارع سیب زمینی در دشت رزن-قهاوند در استان همدان از دو رهیافت تابع تولید و میزان تمایل به پرداخت کشاورزان با استفاده از روش ارزش گذاری مشروط (CVM) می باشد. اطلاعات موردنیاز به کمک تکمیل پرسشنامه از 150 کشاورز سیب زمینی کار، بر اساس روش نمونه گیری خوشه ای دومرحله ای در سال زراعی 95-1394 جمع آوری شد. به منظور نیل به اهداف تحقیق، از تخمین انواع فرم های توابع تولید استفاده شد و بهترین شکل تابع با توجه به نتایج حاصله، تابع تولید ترانسندنتال تشخیص داده شد. نتایج حاصل از روش تابع تولید برتر نشان داد که متوسط ارزش اقتصادی آب در تولید محصول سیب زمینی برابر 2461 ریال در هر مترمکعب می باشد. همچنین متوسط تمایل به پرداخت کشاورزان این محصول پس از برآورد مدل لاجیت برابر 3452 ریال برای هر مترمکعب به دست آمد. در راستای نتایج گزارش شده، اگر سیاست قیمت گذاری آب به عوامل مؤثر اعم از تمایل به پرداخت بهره برداران و همچنین مشارکت خود کشاورزان در امور تصمیم گیری بستگی داشته باشد، می توان نتایج بهتری احصاء نمود.

تداوم خشکسالی‏ها و کاهش منابع آبی باعث شده تا نهاده آب به عنوان مهم‏ترین نهاده موثر بر تعیین ترکیب و میزان سطح زیر کشت محصولات کشاورزی در الگوی کشت استان خراسان رضوی مطرح باشد. در واقع بهره ‏وری اقتصادی آب مصرفی هر محصول زراعی، نقش محوری و تعیین کننده در ترکیب الگوی کشت دارد. از این رو در این مطالعه وضعیت بهره‏وری اقتصادی آب مصرفی طی سال‏های گذشته مورد بررسی قرار گرفت. اطلاعات مورد نیاز جهت برآورد این شاخص برای محصولات اصلی زراعی، از سیستم هزینه تولید محصولات زراعی طی سال‏های 1385 تا 1399 و جهت برآورد شاخص بهره‏وری اقتصادی آب، از روش ارزش اصلی پسماند استفاده شد. به منظور محاسبه بهره‏وری فیزیکی و اقتصادی آب مصرفی کلیه محصولات زراعی و باغی نیز از آمار و اطلاعات 4 سال زراعی 96-1393 استفاده شد. نتایج مطالعه نشان داد که قیمت محصول به عنوان یک متغیر خارج از کنترل کشاورزان، نقش مهمی در تغییر شاخص بهره‏وری اقتصادی دارد و ایجاد ثبات در قیمت نسبی محصولات زراعی در گرو تشکیل زنجیره‏های ارزش همگام با اجرا و اصلاح الگوی کشتی می‏باشد که توسط وزارت جهاد کشاورزی ابلاغ گردیده است.

مقدمه: رژیم درمانی بخش مهمی از برنامه درمان بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 است. با وجود شواهد فراوان تاثیر رژیم درمانی در درمان دیابت، تغییر رژیم غذایی و حفظ آن برای بیماران مبتلا به دیابت مشکل است و بیشتر بیماران مبتلا به دیابت به خوبی از توصیه های رژیمی پیروی نمی کنند. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارزش تغذیه ای و کفایت دریافت مواد مغذی، در گروهی از بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 در زمستان سال 1383 انجام شد.مواد و روش ها: 57 نفر از بیماران (34 مرد و 23 زن) مبتلا به دیابت نوع 2 در دامنه سنی 65-35 سال برای شرکت در مطالعه انتخاب شدند. ارزیابی تن سنجی شامل قد، وزن و BMI از تمام بیماران در طول یک ماه مطالعه، در 2 نوبت (شروع و پایان) و ارزیابی مصرف مواد مغذی شامل دریافت روزانه انرژی، درشت مغذی ها، فیبر، ویتامین های A، بتاکاروتن، E،C  و کلسیم، روی، منیزیم و سلنیوم با استفاده از پرسشنامه یاد آمد 24 ساعت خوراک در 4 نوبت غیر متوالی انجام شد.یافته ها: میانگین دریافت انرژی بیماران به طور متوسط کمتر از توصیه های RDA برای هر دو جنس بود. میانگین دریافت انرژی در مردان به طور معنی داری بالاتر از زنان بود (p<0.02). میانگین درصد انرژی حاصل از کربوهیدرات (%53.4±7.4) مطابق توصیه ها، درصد انرژی حاصل از پروتئین (%15.4±3.2) مطابق توصیه ها اما نزدیک به دامنه پایین حاشیه مرزی، و درصد انرژی حاصل از چربی (%31.1±6.5) بالاتر از توصیه های رژیم غذایی محتاطانه بود. میانگین دریافت فیبر و ریزمغذی ها کمتر از RDA بود.نتیجه گیری: غذای مصرفی بیماران مبتلا به دیابت مطابق با توصیه های RDA نیست. به نظر می رسد نیاز به آموزش بیماران برای افزایش آگاهی و بهبود نگرش و عملکرد آن ها در مورد غذای مصرفی روزانه شان وجود داشته باشد.

با وجود رشد آگاهی و دانش مردم نسبت به اهمیت محیط های طبیعی، بخصوص تالاب ها هنوز درک واقعی از اهمیت، کارکرد و حساسیت این زیستگاه های حیاتی پایین است. بخش مهمی از تخریب تالاب ها به سبب عدم محاسبه درست ارزش خدمات ارائه شده توسط تالاب ها در شرایط بازاری صورت می گیرد. برآورد ارزش پولی خدمات تالاب ها راهی برای درک اهمیت سرمایه گذاری در راستای حفاظت، یا بهبود آنها است. تالاب قوریگل نیز یکی از منابع زیست محیطی بسیار مهم استان آذربایجان شرقی است که به عنوان یکی از تالاب های بین المللی حفاظت شده کشور در کنوانسیون رامسر به ثبت رسیده است. در این مطالعه، رهیافت ارزش گذاری مشروط و پرسشنامه انتخاب دوگانه برای محاسبه تمایل به پرداخت و تعیین ارزش حفاظتی تالاب قوریگل به کار برده شده است. متوسط تمایل به پرداخت سالانه هر خانوار برای حفاظت تالاب برابر با 117240 ریال و ارزش حفاظتی سالانه تالاب برابر با 34.59 میلیارد ریال است. روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) برای تفکیک ارزش های مصرفی و غیرمصرفی به کار برده شد. با توجه به روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) ارزش مصرفی (شامل ارزش مصرفی مستقیم، غیر مستقیم و ارزش اختیار) 54.5 و ارزش غیرمصرفی (شامل ارزش وجودی و میراث)، 45.5 درصد از ارزش کل تالاب قوریگل را شامل می شود. بنابراین ارزش غیرمصرفی بخش عمده ای از ارزش کل منابع طبیعی از جمله تالاب ها را شامل می شود که باید در سیاست گذاری ها به آن توجه ویژه شود.

این مطالعه به دنبال بررسی رابطه میان ادراکات محیطی، هیجانات مصرفی و ارزش های درک شده مشتریان در صنعت گردشگری می باشد تا از این طریق بتواند راهکارهایی را در جهت ایجاد رضایت مندی بیشتر در گردشگران و جذب آنها به مناطق تفریحی ارائه نماید. داده های مورد استفاده در این پژوهش با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای از میان 410 گردشگرِ شهر توریستی سرعین به دست آمده است. برای آزمون روابط فرضیه سازی شده میان سازه های مورد استفاده در این مطالعه، مدل سازی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار لیزرل به کار گرفته شده است. نتایج پژوهش رابطه معنی داری از تاثیر ادراکات محیطی گردشگران بر تمایلات رفتاری نشان نداد ولی تاثیر مثبت و معنی دار ادراکات محیط خرید بر روی لذت و انگیختگی تایید شد و همانگونه که پیش بینی شده بود تاثیر لذت و انگیختگی بر روی ارزش های درک شده گردشگران (لذتی و سودگرایانه) مثبت و معنی دار بود. همچنین نتایج تحقیق آشکار ساخت که ارزش های درک شده گردشگران بر روی رضایت مندی آن ها تاثیر مثبتی دارد. در نهایت رابطه مثبت و معنی دار رضایت با تمایلات رفتاری تایید شد. بنابراین پیشنهاد می شود که مدیران و ارائه کنندگان خدمات بایستی با تمرکز بر روی عناصر محیطی، هیجانات مثبت مشتریان را تحریک کرده تا از این طریق بتوانند ارزش درک شده و تمایلات رفتاری مثبت را در آنها تقویت نمایند.

زمینه و هدف: تالاب بین المللی گواتر و خور یاهو به خاطر ویژگی های پوشش گیاهی نظیر وجود جنگل های مانگرو و وضعیت آن جزو مهم ترین تالاب ها برای تعداد زیادی از پرندگان مهاجر، عبوری و تولیدمثل کننده و آبزیان است. مطالعه حاضر با هدف ارزش گذاری اقتصادی ارزش های غیر مصرفی منابع زیست محیطی تالاب بین المللی خلیج گواتر و خور یاهو و حساس سازی منطقه ای و ملی نسبت به خدمات مناطق موردمطالعه به عنوان دارایی زیست محیطی و ارتقای جایگاه آن در سیاست گذاری توسعه ای انجام یافته است. روش بررسی: در این مطالعه ارزش های غیر استفاده ای (ارزش حفاظتی، میراثی و وجودی) تالاب و عوامل مؤثر بر میزان تمایل به پرداخت افراد جامعه برای حفاظت از آن با استفاده از روش ارزش گذاری مشروط و پرسشنامه انتخاب دوگانه در سال 1395 موردبررسی قرار گرفت. ارزش زیستی، ارزش فرهنگی، ارزش میزان علاقه مندی به شکار، ارزش کل منطقه ازنظر سه کارکرد حیات وحش تفرج و گردشگری و بهبود شرایط آب و هوایی، کل تمایل به پرداخت برای زیستگاه حیات وحش، کل تمایل به پرداخت برای بازدید چشم اندازها، ارزش وجودی، ارزش حفاظتی توسط دولت، ارزش ذاتی، ارزش اثرات مثبت تالاب بر کشاورزی منطقه و تمایل به پرداخت جهت کنترل آلودگی هوا از اجزا ارزش های غیر مصرفی هستند که در این تحقیق موردبررسی قرارگرفته است. به روش نمونه گیری تصادفی، تعداد 315 پرسشنامه از ساکنان منطقه جمع آوری شد. یافته ها: میانگین تمایل به پرداخت برای حفاظت از تالاب بین المللی گواتر و خور یاهو 48965ریال برآورد شده است. نتایج این بررسی نشان می دهد که مجموع ارزش اقتصادی کارکردهای غیر مصرفی تالاب بین المللی خلیج گواتر و خورباهو معادل 5/78285220701 ریال هست. نتیجه گیری: نتایج نشان می دهد که تالاب بین المللی گواتر و خور یاهو ارزش حفاظتی قابل توجهی دارد که این ارزش برای سیاست گذاران و تصمیم گیرندگان، توجیهی را فراهم می کند تا از کیفیت تالاب حمایت نمایند و از کم جلوه دادن منابع تالاب جلوگیری کنند.

دولت ها برای تامین مخارج خود از منابع مختلف درآمد تحصیل می کنند. یکی از مهم ترین منابع درآمدی دولت ها مالیات است. مالیات با روش و انواع مختلفی وضع می گردد که یکی از انواع آن مالیات بر ارزش افزوده است. مالیات بر ارزش افزوده (VAT) به عنوان روش جدید اخذ مالیات با ایجاد یک پایه مالیاتی گسترده، در بسیاری از کشورها مورد توجه قرار گرفته است. مالیات بر ارزش افزوده نوعی مالیات چند مرحله ای است که به کالاها و خدمات تعلق می گیرد و منظور از آن اخذ مالیات از اضافه ارزش کالاهای تولید شده یا خدمات ارائه شده در مراحل مختلف تولید و توزیع است که در هر مرحله به صورت درصدی جدا از قیمت اخذ می شود. به عبارت دیگر مالیات بر ارزش افزوده نوعی مالیات بر قیمت فروش است که بار مالیاتی آن بر دوش مصرف کننده نهایی است و از ارزش افزوده بنگاه ها، یعنی تفاوت بین عایدی ناشی از فروش کالاها و خدمات و کل هزینه هایی که بابت خرید نهاده های تولیدی (به جز نیروی انسانی) پرداخت شده، دریافت می شود. دو روش کلی برای محاسبه مالیات بر ارزش افزوده وجود دارد که عبارتند از: روش تجمعی و روش تفریقی. هر یک از روش های تجمعی و تفریقی، خود به دو شیوه مستقیم و غیرمستقیم دسته بندی می شوند. از نگاه دیگر، مالیات بر ارزش افزوده را می توان به دو روش بر مبنای اصل مبدا و مقصداجرا کرد. بر اساس نحوه منظور کردن خرید کالاهای سرمایه ای در پایه مالیات بر ارزش افزوده، می توان این مالیات را با سه مبنای مختلف معرفی نمود که عبارتند از: مالیات بر ارزش افزوده بر مبنای تولید ناخالص ملی (نوع تولیدی)؛ مالیات بر ارزش افزوده بر مبنای تولید خالص ملی (نوع درآمدی)؛ و مالیات بر ارزش افزوده بر مبنای مصرف (نوع مصرفی). در کشور ایران نیز به منظور اصلاح ساختار مالیاتی، قانون مالیات بر ارزش افزوده از نیمه دوم سال 1387 به اجرا گذاشته شده است. از آنجا که تاکنون این قانون به صورت آزمایشی اجرا شده و لایحه تبدیل آن از قانون آزمایشی به قانون دائمی در دست بررسی است، مطالعه آثار مالیات بر ارزش افزوده بر متغیرهای کلان اقتصادی اهمیتی ویژه دارد. بر همین اساس، در این مقاله اثرات اجرای قانون آزمایشی مالیات بر ارزش افزوده بر متغیرهای کلان اقتصاد ایران شامل تورم، تولید ناخالص داخلی و مصرف مورد بررسی قرار گرفته است. روش تحقیق از نوع کمی است و با استفاده از یک الگوی تعادل عمومی قابل محاسبه (CGE) انجام شده است. این روش یکی از روش های تحلیل کمی است که برای بررسی دامنه وسیعی از موضوعات سیاستی از جمله سیاست های مالیاتی، انعطاف پذیر است و می تواند چارچوب جامع نگری را برای بررسی آثار همه جانبه سیاست ها فراهم نماید. مدل مورد استفاده در این مقاله، مدل استاندارد تعادل عمومی قابل محاسبه ارائه شده توسط لافگرن و همکاران (2002) است. این مدل یکی از معروفترین مدل های CGE است که به صورت استاندارد طراحی شده است. معادلات این مدل به چهار بخش یا بلوک تقسیم می شوند که عبارتند از: بلوک قیمت، بلوک تولید و تجارت، بلوک نهادها و بلوک قیدهای سیستم. البته تعدیلات لازم در معادلات مدل استاندارد به منظور هماهنگی آن با اقتصاد ایران صورت گرفته است. در مدل تعادل عمومی قابل محاسبه، معمولا منبع اطلاعات، ماتریسی است که آن را ماتریس حسابداری اجتماعی (SAM) می نامند. ماتریس حسابداری اجتماعی، ماتریس مربعی است که هر حساب در محل برخورد یک سطر و ستون قرار گرفته است. این ماتریس اطلاعات عددی اقتصاد را به طور جامع مورد بررسی قرار می دهد. آخرین ماتریس حسابداری اجتماعی ایران مربوط به سال 1390 است که در سال 1394 توسط مرکز پژوهش های مجلس تهیه شده است، که در مقاله حاضر از این ماتریس به عنوان منبع اطلاعات استفاده می شود. فعالیت های اقتصادی به هفت بخش: کشاورزی، نفت، معدن، صنعت، انرژی، ساختمان و خدمات تقسیم شده است. تحلیل سیاستی در قالب دو سناریو انجام شده است که عبارتند از اعمال مالیات بر ارزش افزوده با نرخ 6% و 9%. در هر دو سناریو، نرخ مالیات بر ارزش افزوده در بخش کشاورزی صفر در نظر گرفته شده است. نتایج به دست آمده نشان می دهد که اجرای مالیات بر ارزش افزوده در ایران موجب افزایش تورم، کاهش تولید ناخالص داخلی و کاهش مخارج مصرفی خانوارها می گردد.

پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل بومی رفتار مصرف کالاهای بادوام مبتنی بر تئوری ارزش با بهره­گیری از رویکرد داده­ بنیاد انجام پذیرفته است. در همین راستا از مصاحبه­ های عمیق و نیمه­ ساختاریافته و نمونه­ گیری هدفمند و گلوله­ برفی بهره گرفته شد. جامعه آماری شامل اساتید حوزه بازاریابی و خبرگان و صاحب­نظران بخش لوازم خانگی می­باشند. داده­ ها نیز با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شده و الگوی پارادایمی با 10 مقوله اصلی، 22 مقوله فرعی و 116 مفهوم طراحی گردید. در این الگو، ارزش­های خرید به عنوان عوامل علی رفتار مصرف کننده و ارزش­های فرهنگی و اجتماعی، در کنار عوامل فردی و بیرونی، به عنوان عوامل زمینه­ساز معرفی شدند. ویژگی­های بازار مصرف نیز عوامل مداخله­گر در این زمینه هستند که بر رفتار مصرف­کننده ایرانی تاثیر می­گذارند. استراتژی­های بهبود نیز راهبردهایی هستند که در نهایت، به شکل گیری پدیده ای به نام اسارت­زدایی و وفادارسازی مصرف­کننده منجر می­شوند. نتایج مطالعه حاضر می­تواند به تولیدکنندگان و سیاستگذاران در شناخت رفتار مصرف­کننده ایرانی نسبت به کالاهای بادوام ایرانی به ویژه در صنعت لوازم خانگی کمک کند تا استراتژی­های مناسبی را برای مدیریت بازار مصرف ایرانیان در مورد کالاهای مصرفی بادوام (لوازم خانگی) در شرایط تحریم اقتصادی کشور، تدوین نمایند.